Bestuurlijke boodschap
Beleidskader en financiële koers
Voor u ligt de concept perspectiefbrief van de gemeente Texel. Deze Perspectiefbrief geeft een terugblik op de afgelopen collegeperiode en een doorkijk van de huidige invloeden vanuit externe factoren op de gemeente Texel. Naast deze onderwerpen wordt de huidige uitvoering belicht en een perspectief meegegeven naar de volgende coalitieperiode. Dit is het laatste product vanuit de planning & controlcyclus die dit college aanbiedt aan de raad.
Terugblik en behaalde resultaten
De afgelopen jaren is de financiële ruimte binnen de begroting afgenomen, mede veroorzaakt door het bekende ravijnjaar. Dit college heeft ambities uitgevoerd en te gelijke tijd ook gewerkt aan een gebalanceerd financieel beleid door de ontwikkeling van de planning & controlcyclus. Vrijwel alle ambities uit het collegeprogramma “Bouwen aan vertrouwen, voor een sociaal en duurzaam Texel” zijn uitgevoerd. Voorbeelden hiervan zijn de versterking van het sociaal domein, de integratie van De Bolder binnen de organisatie, en projecten zoals de bouw van het Thijssehuis, opvang voor ontheemden, versnelling van woningbouw, het inwonersberaad en het recycleplan.
Invloeden relevant, ook voor de komende periode
Weerbaarheid, digitale veiligheid zijn belangrijke onderwerpen die de nodige aandacht hebben gehad, maar de komende jaren ook aandacht gaan vragen. Dit is opgenomen in het integrale veiligheidsbeleid 2025-2028 waarbij rekening is gehouden voor onze kwetsbare eilandsituatie. Wij zetten in op structurele integrale controles en versterken de weerbaarheid van onze gemeenschap via de Noord-Holland Norm Weerbare Overheid.
Goede bereikbaarheid en een prettige leefomgeving zijn van grootbelang voor onze Texelse inwoners. De realisatie van projecten in de openbare ruimte wordt complexer door strengere eisen en langere doorlooptijden. Daarnaast hebben wij ingezet op Duurzaamheid, klimaatadaptatie en zijn Texelse kernwaarden leidend in onze plannen.
Wij intensiveerden de regionale samenwerking, hebben ingezet op circulaire economie en ondersteunen de landbouw en arbeidsmarkt met innovatieve projecten. Het Toeristisch Toekomstplan biedt richting, met aandacht voor balans tussen toerisme en leefbaarheid.
Met de opening van De Skool en de Texelse Agenda Onderwijs en Zorg versterken wij onderwijs en jeugdzorg. Preventie, gelijke kansen en regionale samenwerking zijn kernpunten. De Texel Academy en Kenniswerkplaats Texel dragen bij aan een toekomstbestendige arbeidsmarkt.
Het klimaat en milieu zijn belangrijke onderwerpen die de aandacht hebben gekregen in de afgelopen periode. De eerste fase van het recycleplan is ingezet. Verduurzaming van woningen, klimaatadaptatie en circulaire initiatieven hebben prioriteit gekregen. Energiecapaciteit is een belangrijk onderwerp waarvoor de komende jaren veel aandacht nodig is om de energievoorziening op het eiland tot de aanleg van de 3e wad kabel stabiel te houden.
De uitvoering van het Actieplan Wonen en het Woningbouwprogramma 2020-2030 verloopt voorspoedig. Met gemeentelijke grondexploitaties en een nieuwe Woonvisie realiseren wij betaalbare woningen en voldoen wij aan de eisen van de Omgevingswet en Omgevingsvisie, die in 2026 wordt vastgesteld.
Gedegen investering
Zoals aangegeven worden in deze perspectiefbrief geen nieuwe voorstellen aan u gepresenteerd, om daarmee de ruimte te bieden aan het nieuwe college om beleidskeuzes en investeringen aan u voor te leggen. Dit college heeft wel gewerkt aan een degelijk fundament voor het volgende bestuur, met ruimte voor participatie, innovatie en verdere groei.
De afgelopen jaren heeft de gemeente Texel flink geïnvesteerd en daarmee ook veel doelen uit de achtereenvolgende coalitieakkoorden gerealiseerd. Deze investeringen hebben geleid tot een toename van de kapitaallasten, zoals eerder met u als raad gedeeld. We hebben u inzicht gegeven in de financiële consequenties hiervan op de meerjarige begroting. Ondanks de gedane investeringen presenteert het college een sluitende meerjarenbegroting, waarmee ruimte wordt geboden aan het nieuwe college en de raad om eigen afwegingen te maken en prioriteiten te stellen.
Vooruitkijkend verwachten wij dat noodzakelijke investeringen op het gebied van groen, infrastructuur en andere speerpunten ook in de komende jaren zullen blijven. Om het meerjarenperspectief vanaf 2028 en daarna sluitend te houden, is het essentieel om actief te sturen op de toename van de kapitaallasten. Dit vraagt om zorgvuldig beleid en scherpe keuzes. Daarbij is het belangrijk dat het nieuwe college en de raad ook de uitkomsten van het onderzoek naar stille baten en lasten meenemen in hun besluitvorming.
Wij vertrouwen erop dat dit perspectief u een helder beeld geeft van de financiële ruimte en de uitdagingen die voor ons liggen, zodat samen met het nieuwe college en de raad een duurzame en toekomstbestendige koers kan worden uitgezet.
Dit college informeert met deze Perspectiefbrief met vertrouwen de gemeenteraad over de toekomst van een vitaal, sociaal en duurzaam Texel.